Əlyari mınış kışte

Qele sıxan bovotom…

Ə ruji Əlyar mamu Abuzər mamu həxədə qele qədə əhvolotış nıvıştəbe ıştə facebook səyifədə. Handemone, bəmə vey ləzzətış doe. Xeyli sırimon…

Eyən bovıtım ha, Əlyar mamu sənətkoe unən zumandə ğələmış hıste. Bı rujonədə unən ıştə ğələmış “tij” kardə. Ey ıştə ğələmış “tij” kardebu, bepi çeyku “bıtarsiy”. Oxonərə kərə 1989 minə sorədə bə meydon beşe, qele “Mərəkə”ş unən “Honi”ş soxte, dınyoş je bəyəndı, çey sə sorağ hələn omeydə. Duze kali odəmon peşo beyoşon ləğləğə karde ki, “Əlyari honi qınye bə hışq”. Əmo az unən Tolışi ruşinfikon jəğo fik kardənimon. Əlyari Honi ov bə Tolışon dınyo rube, əvış tikiyən zümand karde…   

… Ey votedəbim oxo, Əliyar mamu, nıvıştə əhvoloti bəmə ləzzətış doye, xeyli sırimon. Cəğın şim bə fik. Iştən bəştənım vote, “əmə hojo bı əhvolotın sıredəmon, bə keynə cəvonədə boştə nəticə bebakamon, cəvonku nəsihət bəstemon”. Camal mamuən Çəmə di əhvoloton nomədə qele kitobış çap kardə. Handəmon, çə əsəronku ləzzət şedəmon çəğın çəvon nəsihəton yodo bekardəmon. Çimi həxədə fik kardemon lozime…

*          *          *

Əliyar mamu nıvıştey oyo baxş nıkarde bə nav votim azən dı se cümlə bınıvıştım.

Abuzər mamum heç vindəni. Əv bə rəhmət şədə az 2 yaşədə bıəm. Əv moədə bıə 1895 minə sori, bə rəhmət şə 7 Mart 1973 minə sorədə. Əmo atəku, mamunku çey əhvolotınom məsə. Çey jen Xeycə nənəm isə vində. Xanımə dodomon key vey əvon. Jenon ıştə arədə bə sıxan əbin. Kaş ısənə ağılımon bıə be bə çəvon sıxanon tikimon quş doəbe. Eçi təvəllüdən 1906 minə sore. Bə rəhmət şə 7 Fevral 1999 minə sori…

Həbibiku xohişım karde, əvən vey səğ bıbu ki, Abuzər mamu dı Xeycə nənə şikilış bomo vığande. Çı şikilonədə çəmə har kəonədə hıste. Har kədə çə kə yolon şikilon divoədə eyaştə bıən. Əmo ə şikilon anə bılınd eyaştəmon ki bey nezədə diyə kardə fik kardənimon. Isə çımı oyo noə şikili çok diyə bıkən. Nez diyə bıkənən. Bahandən kanə merdon dimədə bıə namusi, ğeyrəti, şərəfi, merdiyəti. Bə Abuzərə mamu şikili erəxim, Şirəli lələm bə yod dəşə. Lələn joğo şikilonoş veye. Bomo hojo marağin əbiy, xəbə əstənim: “lələ, oxo boci ıştə yəxə okardəniş, qame oxo.” Əvotiy, “aybe, vəyu, kinon hıstin, merd ıştə yəxə ovakay”. Abuzər mamu, Şirəli lələ, yəni kanə merdon tərbiyə ım be… Xeycə nənə dimədə çiyə namusi, ğeyrəti, abır həya bivindənən. Xanımə dodom bə yod dəşe. Nahməhrəmi tono ıştə muy tıkiən bə daşt benəkən. Ayb əznın…

Divoədə eyaştə “kanə merdon”, “kanə jenon” şikilon arədə peqətəmon, dıştə əğlon, dıştə nəvon əvoni bahandəmon. Bıdə divoədə bəmə əvon diyəro nımandin. Ə şikilon divoədə vey mənoş əbıni əgər çəvonədə nəsihət nıstənımon…        

*          *          *

… Isən Xanımə Dodom sədo çımı quşədəy: “hoydi əğılon bıvitən, bırəsən Xeycəmon key dəvo əqınyə, Nazimon key dəvo hıstə.” Əmənən əğılon əvitimon bə kuçə. Həni nəznimon ki Xanımə Dodo şəlem tırşinidə…

Xıdo koməqımon bıbuy…

Elnur Ağayev

 Tarixnıvışt  

 

Əlyari mınış kışte

Haftminci sinifdə handəbim, bə rəssaməti həvəsım veybe. Xeyli şikilım kəşəbe. İ ruj rəhmətlik Əvəz mellim bəçımı kəşə şikilion diakarde bəçəton, bəmı votoje, “kədə çanə kəşə şikil hıste biə bə məktəb.” Jəqoən kardıme. Dı ruj bəçəton vindime, məktəbi daşdi divoədə, lap yola lovhədə çımı dı dasi kəşə şiklion dəçkonə bıə. Pentonoən nıvıştəşone “Həvəskar rəssam Əlyarın sərgisi.” Bə sərgi diə kardəkəs vey be.
Çı məktəbi qərəvulçi, çəmə hamsiə, rəhmətlik Abuzər mamu be. Abuzər mamu fəğir həmən həlolə odəm be. Şanqovoni məktəbi direktor rəhmətlik Qələmerzə mellim bəkə şədə bə Abuzər mamu aspardə:

- Abuzər, çı Əlyari şiklionku hoydi bubu. Çı barədə rayon qəzetədə nıvışdə bıə, birdəm oməkəs bəbe, diə kardəkəs bəbe.

Abuzər mamu votdə:

- Bə çəş, norət məbu.

Şanqo saat dadə qıle gemıj eşdə, gemıjən çoknə ğemij, kəy soxəlon bordedə. Abuzər mamu ikərən vində Əlyari şiklon osmonəde. Yazığ Abuzər mamu joqo vitdə, jəqo vitdə. Bo şikilon qırdə karde ğorə, bı şəvədə bə xəndəxon, bə bırə kulon dəşedə, bo Əlyari heççi haşdəni:

- Əlyar, tıni bıvindom səlomət sikil nıkəşoş, Əlyar, tıni bıvondom qələm bə das qəte nıznoş.

Həmonə şəv Abuzər mamu tobə maştə hıtdəni.

Mastə Qələmerzə mellim omeydə, vində lövhədə se, ço qilə şikil mandə, votdə:

- Abuzər, şikilon kıve?

- Şikilon həmmə bəmıkue, Qələmerzə, əncəx qıle sıxan bovotom. Əğər, bı i, dı rujondə bımardom, bıznənki, mıni Əlyari kışte.

Xıdo bəçımı dimi diəkarde, Abuzər mamu bə rujondə nımarde, dı sor bəçəton bə rəhmət şe. Hakana Abuzər mamu bə yod dəşedə, votdəm:

- Xıdo tıni rəhmət biko, Abuzər mamu.

Əlyar Ağayev

Sənətko


 1
  Paylaş   Tweetle   Paylaş   Paylaş   Gönder
×
×

Xәş omәşon /

Xoş gәldiniz